Chủ Tịch Hồ Chí Minh » Kinh tế » Chớp ngay thời cơ, chậm trể là mất

(Kinh tế) - Chiến tranh thương mại Mỹ – Trung Quốc đang trên đà leo thang và không có dấu hiệu dừng lại là nguy cơ đẩy nền kinh tế thế giới rơi vào bất ổn. Việt Nam bày tỏ quan ngại với hậu quả mà chiến tranh thương mại Mỹ – Trung Quốc có thể tác động lên nền kinh tế chung của thế giới.

Đặc khu kinh tế để đón đầu dòng dịch chuyển đầu tư

Đặc khu kinh tế để đón đầu dòng dịch chuyển đầu tư

Tuy nhiên, cũng chính từ cuộc chiến ấy, vẫn tồn tại những cơ hội cho nền kinh tế của Việt Nam mà Việt Nam cần nhìn nhận để bắt kịp. Bằng không, chúng ta sẽ một lần nữa chậm chân và bỏ lỡ những cơ hội…

Thứ nhất, chiến tranh thương mại Mỹ – Trung Quốc đẩy mạnh và nhanh hơn dòng dịch chuyển của các công ty lớn trên thế giới từ Trung Quốc sang các khu vực lân cận mà Việt Nam là một mục tiêu phù hợp hàng đầu. Nếu đón bắt được các công ty này, chúng ta sẽ được hưởng lợi ích lớn về nguồn vốn đầu tư, khả năng phát hiện hạ tầng, công nghệ và giải quyết vấn đề việc làm.

Thứ hai, trong bối cảnh chiến tranh thương mại, Việt Nam sẽ có khả năng tăng nhanh sản lượng thương mại với cả Mỹ và Trung Quốc nhờ đường lối ngoại giao khôn khéo, bình đẳng với mọi quốc gia.

Thứ ba, chiến tranh thương mại làm gián đoạn quá trình phát triển của các doanh nghiệp tại Mỹ và Trung Quốc về việc tranh chấp, ngăn chặn sử dụng công nghệ, dây chuyền sản xuất, thương mại,… Điều này vô tình giúp các công ty còn non trẻ, trong đó có các doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội, khả năng tiếp cận thị trường dễ dàng hơn, dần xoá bỏ khoảng cách bị “dẫn trước”.

Về cơ bản, những “lợi thế” như thế đã từng có rất nhiều ý kiến phân tích, làm rõ. Nhưng, sự thật là những cơ hội ấy không hề “tự rơi vào tay” nếu Việt Nam không có hành động.

Cần làm những gì?

Trước khi cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung bùng phát, đã có rất nhiều phân tích về sự dịch chuyển của các nhà máy sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Nhưng, đến cuối, nơi được chọn lại là Ấn Độ, Philipines,… Vấn đề cần được nhìn nhận là cơ chế thu hút đầu tư vẫn còn những khúc mắc, hạn chế chưa thể khắc phục.

Trước đó, dù đã khơi mào ra hướng phát triển mới là thành lập các “đặc khu kinh tế” để thu hút đầu tư nước ngoài, nhưng vì nhiều lý do về cơ chế quản lý, hệ thống pháp luật cũng như dư luận xã hội, chúng ta đã chậm chân! Nghĩ đơn giản thế này, nếu đặc khu kinh tế được thành lập trước khi chiến tranh thương mại xảy ra, chắc chắn cơ hội thu hút nguồn đầu tư dịch chuyển từ Trung Quốc sẽ còn lớn hơn hiện nay gấp bội phần.

Cũng may, tại phiên họp toàn thể thảo luận dự án Luật Đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt Vân Đồn, Bắc Vân Phong, Phú Quốc tại Quốc hội sáng ngày 23/5, các đại biểu đều đồng ý ban hành luật, kỳ vọng góp phần đưa đất nước “cất cánh”. Chưa muộn để chúng ta tạo ra cú hích mới cho nền kinh tế và nắm bắt được những thời cơ thuận lợi hiếm có.

Tất nhiên, nắm bắt cơ hội nhưng vẫn cần “chắc từng bước”. Phải làm sao để cơ chế mới tại các đặc khu thực sự đột phá nhưng vẫn bảo đảm vấn đề an ninh quốc gia và “được lòng dân”!

Mặt khác, dòng dịch chuyển nhà máy, công nghệ từ Trung Quốc sang Việt Nam bề nổi là một thuận lợi, nhưng phần ẩn phía dưới lại mang đến nhiều lo ngại. Trước hết, làm sao để quản lý về tiêu chuẩn máy móc, công nghệ để loại trừ khả năng bị biến thành “bãi rác công nghệ”. Khoảng cách giữa lợi ích và hậu hoạ trong phát triển công nghiệp hiện đại chỉ cách nhau rất nhỏ về hạ tầng như thế. Nếu không khôn khéo, rất có thể Việt Nam sẽ “lãnh đủ”…

Cùng đó, nhà máy dịch chuyển từ Trung Quốc sang Việt Nam cũng có thể kéo theo dòng dịch chuyển lao động. Từ trước, lao động Trung Quốc hoạt động bất hợp pháp tại Việt Nam đã là một vấn đề nhức nhối khó kiểm soát. Tại nhiều địa phương, tình trạng lao động Trung Quốc hoạt động “chui” gây mất ổn định về an ninh, trật tự đã để lại nhiều hệ quả xấu. Mới “ít” mà còn chưa quản lý được thì thử hỏi làm sao để đối mặt nếu có dòng dịch chuyển lao động ồ ạt từ Trung Quốc sang Việt Nam thời gian sau này?

Chưa hết, nguồn lao động trong nước, cơ sở hạ tầng giao thông, năng lượng, hạ tầng công nghệ, kỹ thuật… đã đáp ứng được yêu cầu phát triển mới hay chưa? Thu hút đầu tư rồi mà thiếu lao động, giao thông, năng lượng, công nghệ chưa bắt kịp thì rồi sẽ trở thành cuộc khủng hoảng kéo dài.

Rõ ràng nói là cơ hội thì nó là cơ hội. Nhưng đó cũng có thể chính là trở ngại lớn nếu Nhà nước và các nguồn lực xã hội không chuẩn bị mọi thứ để đón nhận. Chủ động hoặc chờ đợi thất bại – chúng ta phải lựa chọn.

(Theo Bút Danh)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]
Xem thêm: